Σημείωση: Αυτό το άρθρο έχει γενικό ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξατομικευμένη οδοντιατρική συμβουλή.
Ο πονόδοντος μπορεί να εμφανιστεί ξαφνικά, να είναι σφύζων ή διάχυτος και να επηρεάσει σοβαρά την καθημερινότητα. Σε αυτόν τον οδηγό θα μάθετε ποιες αιτίες μπορεί να έχει ο πονόδοντος, τι μπορείτε να κάνετε για άμεση ανακούφιση και πότε θα πρέπει οπωσδήποτε να πάτε στον οδοντίατρο.
Συχνές αιτίες του πονόδοντου
Τερηδόνα
Η συχνότερη αιτία πονόδοντου είναι η τερηδόνα. Τα βακτήρια παράγουν οξέα που προσβάλλουν και καταστρέφουν την αδαμαντίνη. Αρχικά ενδέχεται να παρατηρήσετε ευαισθησία στο γλυκό, το ζεστό ή το κρύο. Εάν η τερηδόνα δεν αντιμετωπιστεί, προχωρά βαθύτερα στο δόντι και μπορεί τελικά να φτάσει στο νεύρο του δοντιού – τότε οι πόνοι γίνονται έντονοι και σφύζοντες.
Ουλίτιδα και περιοδοντίτιδα
Οι φλεγμονές των ούλων (ουλίτιδα) και των στηρικτικών ιστών του δοντιού (περιοδοντίτιδα) μπορούν να προκαλέσουν βύθιους, διάχυτους πόνους, ιδίως κατά τη μάσηση ή το άγγιγμα των ούλων. Συχνά συνοδεύονται από αιμορραγία των ούλων.
Φλεγμονή της ρίζας του δοντιού (πολφίτιδα)
Όταν τα βακτήρια φτάσουν έως το νεύρο του δοντιού, ο πολφός του δοντιού φλεγμαίνει. Χαρακτηριστικοί είναι οι έντονοι, σφύζοντες πόνοι, που εμφανίζονται και τη νύχτα και μπορούν να αντανακλούν στη γνάθο, το αυτί ή τον κρόταφο. Μια ενδοδοντική θεραπεία (απονεύρωση) μπορεί σε πολλές περιπτώσεις να σώσει το δόντι.
Κάταγμα δοντιού ή σπασμένο δόντι
Ένα σπασμένο δόντι ή μια ρωγμή στην αδαμαντίνη μπορεί να εκθέσει το ευαίσθητο νεύρο του δοντιού. Οι πόνοι εμφανίζονται ιδίως κατά τη μάσηση ή σε επαφή με ζεστά και κρύα τρόφιμα.
Ανατολή φρονιμιτών
Όταν ανατέλλουν οι φρονιμίτες, τα γύρω ούλα μπορεί να πρηστούν και να πονούν. Ιδίως στα εν μέρει ανατείλαντα δόντια μπορούν να σχηματιστούν θύλακες, στους οποίους συσσωρεύονται βακτήρια.
Τρίξιμο των δοντιών (βρυξισμός)
Το νυχτερινό τρίξιμο των δοντιών ή το σφίξιμο της γνάθου επιβαρύνει τα δόντια, τις κροταφογναθικές αρθρώσεις και τους μασητήριους μύες. Μπορεί να οδηγήσει σε πονόδοντο, ευαίσθητους αυχένες δοντιών και πονοκεφάλους. Μια θεραπεία κρανιογναθικής δυσλειτουργίας (CMD) με νάρθηκα σύγκλεισης μπορεί να βοηθήσει.
Ευαίσθητοι αυχένες δοντιών
Οι εκτεθειμένοι αυχένες των δοντιών – π.χ. λόγω υποχώρησης των ούλων – αντιδρούν με ευαισθησία στο κρύο, τη ζέστη, το γλυκό ή το ξινό. Ο πόνος είναι συνήθως σύντομος και οξύς.
Πονόδοντος – τι να κάνετε; Άμεση ανακούφιση
Μέχρι να μπορέσετε να επισκεφθείτε έναν οδοντίατρο, βοηθούν τα ακόλουθα μέτρα:
Ψύξη
Τοποθετήστε μια παγοκύστη ή μια κρύα πετσέτα εξωτερικά στο μάγουλο (όχι απευθείας στο δέρμα). Το κρύο συστέλλει τα αιμοφόρα αγγεία και μπορεί να ανακουφίσει οιδήματα και πόνους.
Παυσίπονα
Παυσίπονα χωρίς συνταγή, όπως η ιβουπροφαίνη ή η παρακεταμόλη, μπορούν να ανακουφίσουν, εφόσον δεν υπάρχουν αντενδείξεις· τηρείτε το φύλλο οδηγιών και τη μέγιστη ημερήσια δόση. Το ακετυλοσαλικυλικό οξύ (ασπιρίνη) είναι ακατάλληλο ως παυσίπονο πριν από οδοντιατρική θεραπεία, επειδή αναστέλλει την πήξη του αίματος. Το ακετυλοσαλικυλικό οξύ που σας έχει συνταγογραφηθεί από ιατρό (π.χ. μετά από έμφραγμα ή τοποθέτηση stent) δεν το διακόπτετε ποτέ με δική σας πρωτοβουλία.
Στοματικό διάλυμα
Ξεπλύνετε προσεκτικά το στόμα με χλιαρό αλατόνερο (μισό κουταλάκι του γλυκού αλάτι σε ένα ποτήρι νερό). Αυτό μπορεί να έχει απολυμαντική δράση και να μειώσει τα βακτήρια.
Γαρυφαλέλαιο
Το γαρυφαλέλαιο περιέχει τη δραστική ουσία ευγενόλη, η οποία έχει ελαφρώς αναισθητική δράση. Επαλείψτε ισχυρά αραιωμένο γαρυφαλέλαιο με μια μπατονέτα στο σημείο που πονά, όχι σε ανοιχτές πληγές και όχι σε παιδιά. Αυτό μπορεί να προσφέρει βραχυπρόθεσμη ανακούφιση.
Τι θα πρέπει να αποφύγετε
- Πολύ ζεστά, κρύα, γλυκά ή ξινά τρόφιμα και ποτά
- Μάσηση στην πλευρά που πονά
- Ζέστη στο μάγουλο (μπορεί να επιδεινώσει μια φλεγμονή)
- Τοποθέτηση φαρμάκων στο δόντι με δική σας πρωτοβουλία (π.χ. ασπιρίνη απευθείας στον βλεννογόνο)
Πότε θα πρέπει να πάτε στον οδοντίατρο;
Κατά κανόνα ισχύει: Ο πονόδοντος είναι πάντα προειδοποιητικό σήμα. Θα πρέπει να επισκεφθείτε σύντομα έναν οδοντίατρο. Επειγόντως απαραίτητη είναι μια επίσκεψη σε περίπτωση:
- Έντονων, σφυζόντων ή νυχτερινών πόνων: αμέσως, χωρίς αναμονή
- Οιδήματος στο πρόσωπο ή στη γνάθο (πιθανό απόστημα)
- Πυρετού σε συνδυασμό με πονόδοντο
- Οιδήματος με δυσκολία στην κατάποση, δύσπνοια ή εξάπλωση προς το μάτι ή τον λαιμό: αμέσως στο τμήμα επειγόντων περιστατικών νοσοκομείου ή κλήση έκτακτης ανάγκης στο 112
- Πόνων μετά από ατύχημα ή χτύπημα στο δόντι
- Πύου ή δυσάρεστης γεύσης στο στόμα
- Αίσθησης μουδιάσματος στο χείλος ή στο πηγούνι
Στο οδοντιατρείο μας στο Ντίσελντορφ αντιμετωπίζουμε οξείες ενοχλήσεις στις ώρες για επείγοντα με πόνο κάθε εργάσιμη ημέρα του ιατρείου από 10.00 έως 11.30 και χωρίς ραντεβού· εκτός των ωρών λειτουργίας βοηθά η οδοντιατρική υπηρεσία επειγόντων. Καλέστε μας στο 0211 – 497 67 69. Όλες τις πληροφορίες για την περίπτωση ανάγκης θα βρείτε στη σελίδα μας Οδοντιατρικό επείγον περιστατικό.
Πώς αντιμετωπίζει ο οδοντίατρος τον πονόδοντο;
Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία:
- Τερηδόνα: Αφαίρεση της τερηδόνας και αποκατάσταση με σφράγισμα
- Φλεγμονή του νεύρου του δοντιού: Ενδοδοντική θεραπεία (απονεύρωση) για τη διατήρηση του δοντιού
- Ουλίτιδα: Επαγγελματικός καθαρισμός δοντιών και θεραπεία περιοδοντίτιδας
- Απόστημα: Διάνοιξη και παροχέτευση, ενδεχομένως αντιβίωση
- Κάταγμα δοντιού: Ανάλογα με την έκταση, σφράγισμα, στεφάνη ή, εάν το δόντι δεν μπορεί να διατηρηθεί, αφαίρεση και εμφύτευμα
- Φρονιμίτης: Ενδεχομένως αφαίρεση φρονιμίτη
Πρόληψη του πονόδοντου
Το πιο αποτελεσματικό μέτρο κατά του πονόδοντου είναι η πρόληψη:
- Σχολαστικό βούρτσισμα των δοντιών δύο φορές την ημέρα με φθοριούχο οδοντόκρεμα
- Καθημερινή χρήση οδοντικού νήματος ή μεσοδόντιων βουρτσακιών
- Τακτικός επαγγελματικός καθαρισμός δοντιών (μία έως δύο φορές τον χρόνο)
- Εξαμηνιαίες εξετάσεις ελέγχου στον οδοντίατρο
- Περιορισμός της κατανάλωσης ζάχαρης, ιδίως μεταξύ των γευμάτων
- Σε τρίξιμο των δοντιών: χρήση νάρθηκα σύγκλεισης
Αυτό το άρθρο έχει γενικό ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την επαγγελματική οδοντιατρική συμβουλή. Σε περίπτωση ενοχλήσεων απευθυνθείτε στον οδοντίατρό σας.
